środa, 10 lipiec 2019 15:20

Płk Krasnodębski – pierwszy dowódca Dywizjonu 303.

Napisane przez Polska-Zbrojna.pl
Oceń ten artykuł
(0 głosów)
Płk Krasnodębski – pierwszy dowódca Dywizjonu 303. autor zdjęć: muzeumsp.pl

115 lat temu urodził się pułkownik pilot Zdzisław Krasnodębski, twórca i pierwszy dowódca legendarnego myśliwskiego Dywizjonu 303, który wsławił się podczas bitwy o Anglię.

Oficer walczył też w wojnie polsko-bolszewickiej, kampanii wrześniowej i kampanii francuskiej. W trakcie II wojny światowej dwukrotnie zestrzelony, ratował się skacząc ze spadochronem z płonącego myśliwca.

– Jest bohaterem bitwy o Anglię a jego wizerunek widnieje na jednym z samolotów myśliwskich MiG-29 z 23 Bazy Lotnictwa Taktycznego w Mińsku Mazowieckim. Jednak dziś płk pil. Zdzisław Krasnodębski „Król” jest trochę zapomniany – mówi dr Maciej Tomczyk, badacz dziejów polskiego lotnictwa.

Krasnodębski urodził się 10 lipca 1904 roku w Woli Osowińskiej na Podlasiu. Był wnukiem powstańca styczniowego. Z wojskiem związał się bardzo wcześnie, bo już jako 16-latek. Zgłosił się do armii podczas wojny polsko-bolszewickiej i został przydzielony do 201 Pułku Piechoty, z którym brał udział w bitwie nad Niemnem w październiku 1920 roku.

Skok z myśliwca

Po wojnie zdał maturę w Lwowskim Korpusie Kadetów, ukończył też Oficerską Szkołę Lotnictwa w Grudziądzu. Dostał przydział do 111 Eskadry Myśliwskiej. – Był wyróżniającym się pilotem i swoją jednostkę reprezentował na wielu imprezach, m.in. na pokazach polskiego lotnictwa myśliwskiego w Bukareszcie – podaje dr Tomczyk. Od 1935 roku oficer dowodził 111 Eskadrą, a dwa lata później został dowódcą 3 Dywizjonu Myśliwskiego. Na jego czele walczył we wrześniu 1939 roku. 3 września, podczas powietrznego starcia z niemieckimi Messerschmittami, samolot kpt. Krasnodębskiego został zestrzelony. Pilot uratował się skacząc ze spadochronem i powrócił do swojej eskadry. Przez Rumunię przedostał się do Francji, gdzie dowodził grupą polskich pilotów, a po upadku Francji razem z innymi lotnikami dotarł do Anglii.

Już w lipcu 1940 roku oficer otrzymał rozkaz zorganizowania polskiego dywizjonu myśliwskiego i 2 sierpnia objął dowództwo stacjonującego w Northolt pod Londynem 303 Dywizjonu Myśliwskiego. Dzięki staraniom Krasnodębskiego władze brytyjskie zgodziły się na nadanie dywizjonowi imienia Tadeusza Kościuszki i namalowanie na kadłubach Hurricane’ów i Spitfire’ów emblematu z krakowską czapką i kosami. – Dziś noszą go MiGi-29 stacjonujące w Mińsku Mazowieckim – dodaje historyk.

31 sierpnia Dywizjon włączył się w bitwę o Anglię. „Naszym zadaniem jest niedopuszczenie bombowców do celu, więc pełny gaz i do ataku. Chęć zwycięstwa jest tak wielka, że zapomina się o wszystkim i widzi się tylko wroga” – opisywał płk Krasnodębski we wspomnieniach. Kilka dni po rozpoczęciu walk, 6 września 1940 roku, Hurricane mjr. Kransodębskiego został trafiony. „Nagle posypało się szkło z zegarów mojej maszyny, zbiornik z paliwem podziurawiony pociskami, leje się z niego płonąca benzyna i wypełnia całą kabinę ogniem. Odpinam pasy, otwieram kabinę, drzwiczki i wyskakuję” – wspominał pilot. Oficerowi udało się uratować z płonącego myśliwca, a podczas spadania na ziemię ochraniał go w swojej maszynie porucz. Witold Urbanowicz. „Nagle zobaczyłem niedaleko mnie na spadochronie jakaś taka zabawka, człowiek huśta się, i Messerschmita, który atakował” – opowiadał Urbanowicz w 1980 roku w audycji Radia Wola Europa.

Symbol bohaterstwa

Krasnodębski z poparzeniami 70 proc. ciała trafił do szpitala, a dowództwo Dywizjonu objął porucz. Urbanowicz. Pilota w szpitalu odwiedził gen. Władysław Sikorski, Naczelny Wódz i odznaczył go za odwagę Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari. Po prawie rocznym leczeniu, kilku operacjach plastycznych i rekonwalescencji, latem 1941 roku Krasnodębski znów znalazł się w szeregach armii, nie wrócił już jednak do latania bojowego. Został wysłany z Misją Wojskową do Kanady, gdzie werbował młodych rekrutów do Polskich Sił Zbrojnych. Potem do końca wojny pełnił różne funkcje dowódcze. Był m.in. dowódcą Polskiej Szkoły Pilotażu w Newton i stacji myśliwskiej w Heston, brał udział w organizacji 131 Skrzydła Myśliwskiego oraz studiował w Wyższej Szkole Wojennej w Szkocji.

Z powodu przejęcia przez komunistów władzy w Polsce pilot postanowił pozostać na emigracji. Wraz z żoną Wandą, żołnierzem Armii Krajowej i uczestniczką powstania warszawskiego, której udało się wydostać z kraju, przeniósł się do Południowej Afryki, a następnie do Kanady. Pracował tam jako inspektor w firmie lotniczej, działał w organizacjach kombatanckich i polonijnych. Zmarł 3 sierpnia 1980 roku w Toronto w wieku 76 lat.

Pamiątka wydobyta z ziemi

Dziesięć lat później silnik zestrzelonego Hurricane'a płk Krasnodębskiego został wydobyty z ziemi i wyeksponowany w Instytucie Polskim i Muzeum im. gen. Sikorskiego w Londynie. Teraz eksponat jest w Muzeum Sił Powietrznych w Dęblinie. W 2009 roku pilot został pośmiertnie odznaczony przez prezydenta Lecha Kaczyńskiego Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.

Z inicjatywy Stowarzyszenia Weteranów Armii Polskiej w Ameryce prochy płk. Krasnodębskiego i jego żony zostały sprowadzone do Polski i 14 maja 2014 roku uroczyście pochowane na powązkowskim Cmentarzu Wojskowym w Warszawie. – Pułkownik Zdzisław Krasnodębski i jego żona Wanda są dla nas symbolem bohaterstwa, determinacji oraz nieustannej walki o wolną Polskę – podkreślał biskup polowy WP Józef Guzdek podczas mszy w Katedrze Polowej WP. Z kolei Krzysztof Tomczak, komendant Stowarzyszenia Weteranów mówił podczas uroczystości, że państwo Krasnodębscy reprezentują pokolenie nieugiętych i niepokonanych. „To pokolenie nie musiało się uczyć patriotyzmu, ono było nim przesiąknięte”.

Źródło: Polska-Zbrojna.pl

Czytany 1694 razy

Artykuły powiązane

  • Jan Nagórski - Nietuzinkowa postać, pionier lotnictwa, jeden z pierwszych pilotów wojskowych, inżynier i wynalazca.

    Jan Nagórski – albo inaczej Iwan Josifowicz Nagorskij, bo pod takim nazwiskiem przez pierwsze 30 lat życia figurował w oficjalnych dokumentach najpierw carskiej Rosji, potem Kraju Rad – to postać nietuzinkowa pod każdym względem. W Związku Sowieckim uznany za zmarłego, w Polsce zapomniany przez dekady, wiódł skromne życie w warszawskim mieszkaniu. Tymczasem historia jego życia to gotowy scenariusz na film historyczno-przygodowy.

  • Czarna Jaskółka – Wspomnienie Ludwika Idzikowskiego.

    Dokładnie 90 lat temu, 13 lipca 1929 roku załoga w składzie mjr pil. Ludwik Idzikowski oraz mjr obs. Kazimierz Kubala wystartowała do transatlantyckiego lotu na pokładzie samolotu Amiot 123 o nazwie własnej „Marszałek Piłsudski”. Ich druga próba dokonania pierwszego w historii Polski przelotu nad Atlantykiem skończyła się jednak tragicznie. Na skutek defektu silnika lotnicy zostali zmuszeni do awaryjnego lądowania na portugalskiej wyspie Graciosa. W wyniku lądowania, a w zasadzie późniejszych wydarzeń śmierć poniósł mjr pil. Ludwik Idzikowski.

  • Zmarł ojciec założyciel i wizjoner Airbusa, Roger Béteille.

    Roger Béteille, który nie tylko stworzył pierwszy samolot komercyjny Airbusa - A300B - ale także Airbus Industrie, zmarł 14 czerwca w wieku 97 lat.

  • Lot ku wolności. An-2 Wiedeńczyk na lotnisku Czyżyny.

    Już w najbliższy piątek 14 czerwca br. historyczny AN-2, zwany Wiedeńczykiem wykona pierwszy po prawie 40 latach lot do Wiednia. Na pokładzie samolotu znajdzie się załoga, która 1 kwietnia 1982 r. podjęła desperacki krok ucieczki za „żelazną kurtynę”.To niezwykłe wydarzenie związane jest z udziałem płatowca w międzynarodowych pokazach lotniczych na lotnisku Voslau w Austrii. Organizatorzy wiedeńskiego pokazu zaplanowali rekonstrukcję zdarzeń „tamtego” lotu AN-tka.

  • Muzeum Sił Powietrznych wspomina płk. pil. Piotra Abakanowicza.

    Czerwiec to czas pamięci. Wspominamy przy tej okazji wiele ważnych rocznic. W dniu 21 czerwca przypadnie 129 rocznica urodzin Piotra Abakanowicza jednego z prekursorów polskiego lotnictwa wojskowego. Dnia 1 czerwca minęła zaś 71 rocznica jego tragicznej śmierci w więzieniu we Wronkach w 1948 roku.

  • Dywizjon 303 powraca! Jako pełnometrażowy dokument w USA.

    Cenna polska historia znowu na ekranach kin na świecie. Nie chodzi tu jednak o kontynuację fabuły o słynnych pilotach, ale pełnometrażową opowieść Sławomira Cioka „Na Zawsze Pilot Spitfire’a i Dywizjonu 303”.

  • Wernisaż "Mundur w filmie" - Europejska Noc Muzeów w Muzeum Sił Powietrznych.

    Aleja gwiazd złożona z grup rekonstrukcji historycznych, zabytkowe pojazdy, mundury i obowiązkowy czerwony dywan…18 maja, podczas Europejskiej Nocy Muzeów, Muzeum Sił Powietrznych w Dęblinie będzie planem filmowym dla aktorów, którzy wspólnie ze zwiedzającymi wystąpią w uroczystym otwarciu wystawy „Mundur w Filmie”.

  • Do brytyjskich kin trafi film "Na zawsze pilot Spitfire'a i Dywizjonu 303”.

    Stanie się to już w czerwcu. Reżyser filmu Sławomir Ciok przypomina, że film o losach Witolda Aleksandra Herbsta wyprodukowana w USA, Wielkiej Brytanii i w Polsce.

  • W najbliższą sobotę Teatr Muzyczny Roma zagra jubileuszowy spektakl "Piloci".

    Już w sobotę 15 grudnia o godz. 15:00 Teatr Muzyczny Roma zagra jubileuszowy spektakl. Poznajcie więc losy bohaterów musicalu i skorzystajcie z niespodzianek! Dla wszystkich Widzów tego spektaklu będą słodkie upominki. Ponadto po spektaklu będzie szansa na spotkanie z aktorami i zdobycie autografów.

  • O samolocie Hawker Hurricane w Muzeum Lotnictwa Polskiego.

    W niedzielę 11 listopada o godzinie 12:00 Muzeum Lotnictwa Polskiego zaprasza na kolejne spotkanie prowadzone przez Jana Hoffmanna. Tym razem muzeum na cel bierze samolot myśliwski, na którym latali również piloci słynnego Dywizjonu 303, Hawker Hurricane.

  • W 1946 roku była Parada Zwycięstwa bez Polaków. Czas to naprawić.

    W 1946 roku podczas Parady Zwycięstwa w Londynie zabrakło Polaków. Dlatego w stolicy Wielkiej Brytanii 9 listopada Polaka Dorota Kotlewska zorganizowała miniparadę by uczcić naszych pilotów i żołnierzy.

  • Model myśliwca P.11C w Muzeum Arkadego Fiedlera jako dar od producenta filmu "Dywizjon 303. Historia Prawdziwa".

    Mamy nowy eksponat na naszej wystawie - model polskiego myśliwca P.11c - dar od Jacka Samojłowicza - pisze Muzeum Arkadego Fiedlera na swoim profilu społecznościowym. Walcząc we wrześniu 1939r. na tych przestarzałych maszynach (wolniejszych nawet od niemieckich bombowców), polscy piloci musieli wykazać się nadzwyczajnymi umiejętnościami i koncentracją uwagi, by stawić czoło niemieckim Messerschmittom.

  • Wystartował specjalny serwis Polskiego Radia o polskich lotnikach walczących w Anglii.

    W trakcie podniebnej bitwy o Anglię podczas II wojny światowej nasi piloci zestrzelili około 170 samolotów niemieckich, a 36 uszkodzili. To właśnie bohaterskim polskim żołnierzom walczącym w RAF (Royal Air Force – Królewskie Siły Powietrzne) poświęcony jest nowy, specjalny – uruchomiony 31 października – serwis Bitwaoanglie.Polskieradio24.pl.

  • Z biało-czerwoną szachownicą na skrzydłach. Lotnicza wystawa na Politechnice Lwowskiej.

    W auli gmachu głównego Politechniki Lwowskiej otwarto wystawę „Z biało-czerwoną szachownicą na skrzydłach”. Wystawa składa się z trzech ekspozycji prezentujących: wkład uczonych tej uczelni w rozwój polskiego lotnictwa, legendarny Dywizjon 303 – jeden z symboli zwycięskiej bitwy o Anglię oraz Dywizjon 307 noszący nazwę „Lwowskich Puchaczy”.

  • Mustang Midget w malowaniu Spitfire MK VB o oznakowaniu Dywizjonu 303 podczas Nocy w ILOT.

    MUZEUM 303 przygotowało niespodziankę - specjalnie dla fanów Nocy Mustang Midget - aktualnie w malowaniu Spitfire MK VB o znakach RFD Dywizjonu 303 należącego do ppłk. pilota Jana Zumbacha - patrona Muzeum 303. Znaki samolotu: A44-RFD. Samolot tej jest dopuszczony do akrobacji.

  • 150 tys. widzów! „Dywizjon 303. Historia prawdziwa” najlepszym filmem minionego weekendu w kinach.

    „Dywizjon 303. Historia prawdziwa” podbił w miniony weekend polskie kina, ściągając do nich niemal 150 tysięcy widzów. Tym samym zajął pierwsze miejsce w filmowym box office. Wśród widzów, którzy obejrzeli film byli również piloci znający realia tego zawodu z codziennego życia. „To taki film, którego się nie zapomina” – mówi generał Dariusz Malinowski, Dowódca Centrum Operacji Powietrznych 23. Bazy Lotnictwa Taktycznego w Mińsku Mazowieckim – „Są pokolenia, które były wychowane na Asach przestworzy, czy też, jak nasi młodsi koledzy, na filmie Top Gun. Ja myślę, że przyszłe pokolenia będą bardzo mile wspominać Dywizjon 303.

  • Zobacz plakat festiwalowy filmu „Dywizjon 303. Historia prawdziwa”.

    W 78. rocznicę pierwszego lotu bojowego legendarnego Dywizjonu 303, na ekrany polskich kin wszedł film na podstawie książki Arkadego Fiedlera „Dywizjon 303. Historia prawdziwa”. Zobacz plakat festiwalowy filmu autorstwa Ryszarda Wojtyńskiego. Artysty, który niedawno stworzył przepiękną grafikę do książki „Śpiące królewny” Stephena Kinga.

  • Gra Dywizjon 303: Bitwa o Anglię Firmy Cenega już w sprzedaży!

    Dołącz do bohaterskiej polskiej eskadry w pełnej adrenaliny grze akcji z elementami edukacyjnymi. W pudełku kartonowy model Hawker Hurricane do sklejenia!

  • Arkadiusz Pilch, autor książki „Legenda Dywizjonu 303”, porównuje dwa filmy o "Dywizjonie 303".

    "Zapraszam czytelników do moich przemyśleń, jakie powstały po obejrzeniu angielskiej super produkcji pt. „303 Bitwa o Anglię” i polskiej pt. „Dywizjon 303. Historia prawdziwa”. - Pisze Arkadiusz Pilch - "Chciałbym się nimi podzielić i z góry uprzedzam, że nie jestem krytykiem filmowym, a pozwoliłem sobie na poniższy opis, gdyż w młodości latałem na myśliwcach typu Lim i Mig i napisałem powieść pt. „Legenda Dywizjonu 303”, co spowodowało, że przeczytałem kilkanaście książek w tym temacie."

  • Piotr Adamczyk i Maciej Zakościelny zapraszają do kina na film „Dywizjon 303. Historia Prawdziwa”.

    Wcielili się w polskich bohaterów, teraz zapraszają do kina. Piotr Adamczyk, Maciej Zakościelny, Antoni Królikowski i Krzysztof Kwiatkowski od piątku na ekranach kin w filmie „Dywizjon 303. Historia prawdziwa”.

Redakcja poleca

Sie 18, 2019
Zazwyczaj miało to wyglądać tak: ... Calutka ulica wstała już do ...
Sie 14, 2019
Miejscowość Czarna Góra i położone na jej terenie wzniesienie ...
Sie 11, 2019
W dniu 11 sierpnia 1994 roku o godz. 13.17 miało miejsce ...
Sie 08, 2019
W ostatni weekend sierpnia 2021 roku odbędą się w Radomiu kolejne ...
Lip 06, 2019
Aspirant sztabowy Radosław Szukała, na co dzień kierownik Ogniwa ...
Lip 10, 2019
10 lipca 2019 r. odbył się premierowy pokaz samolotu solarnego ...
Lip 10, 2019
115 lat temu urodził się pułkownik pilot Zdzisław Krasnodębski, ...
Lip 04, 2019
Portal Polska-zbrojna.pl opublikował rozmowę z ministrem obrony ...
Kwi 12, 2019
Zespół Flaris opublikował kolejny film z lotów testowych Flarisa. Tym ...

Najczęściej czytane

Paź 29, 2019
Biuro wspólnego programu F-35 i Lockheed Martin podpisały umowę o ...
Paź 25, 2019
Jak informuje brytyjska firma Reaction Engines, został przetestowany ...
Paź 28, 2019
Wraz z końcem października zaczyna obowiązywać zimowa oferta lotów, ...
Paź 26, 2019
Ciężki sprzęt od kilku tygodni pracuje na Sadkowie. Ekipa firmy Max ...
Paź 23, 2019
W poniedziałek, 21 października AN-2 wzniósł się w powietrze! Przelot ...
Paź 25, 2019
"W ciągu ostatnich miesięcy Boeing osiągnął znaczący postęp w pracach ...
Sie 26, 2019
Dowódca, w stopniu Majora, Francisco (Paco) Marín Núñez, pilot ...
Sie 22, 2019
Do dialogu technicznego w sprawie średnich samolotów transportowych ...
Sie 21, 2019
14 września w 23. Bazie Lotnictwa Taktycznego odbędzie się Piknik ...
Sie 19, 2019
Od dziś piloci F-16 z 32 Bazy Lotnictwa Taktycznego pełnią dyżur ...
Sie 18, 2019
Poważny wypadek samolotu pasażerskiego pod Moskwą, czy raczej „cud w ...
Lip 22, 2019
Z lecącego na wysokości 4000 metrów samolotu transportowego C-17 ...

Nasze wywiady

Lis 28, 2018
Był październik 1980 roku, kiedy dyrekcja zakładów PZL Świdnik ...
Paź 14, 2018
Za nami już 9. edycja słynnej Nocy w Instytucie Lotnictwa. Ponieważ w ...
Wrz 06, 2018
Małgorzata Nowotnik i Marian Nowotnik to lotnicze małżeństwo, które ...
Lip 16, 2018
Jako patron medialny Air Show w Radomiu mamy zaszczyt pokazać, jako ...
Kwi 23, 2018
Postanowiliśmy to sprawdzić składając wizytę z symulatorze Boeinga ...
Lut 04, 2018
Wczoraj w Hotelu Aiport Okęcie odbyła się impreza Open Day Cumulusy ...
Paź 11, 2017
Siedemnastoletnia Maja Kuczyńska w krótkim czasie zachwyciła świat ...
Wrz 12, 2017
W sobotę 9 września ekipa portalu Aviation24.pl odwiedziła urocze ...
Wrz 05, 2017
W imieniu firmy Eurofighter Jagdflugzeug GmbH i jej firm ...

Kalendarium Wikipedii

Dzisiaj jest: 22 Listopada 2019    |    Wydarzyło się: 1941 – W katastrofie lotniczej we Wrocławiu zginął niemiecki as myśliwski Werner Mölders. 1974 - Palestyńscy terroryści porwali w Dubaju i skierowali do Tunisu samolot linii lotniczych British Airways, gdzie porzucili go po zamordowaniu jednego pasażera. 1977 – Linie lotnicze British Airways rozpoczęły regularne loty samolotami Concorde na trasie Londyn-Nowy Jork. 1988 – W bazie Sił Powietrznych w Palmdale w Kalifornii odbyła się prezentacja bombowca Northrop B-2 Spirit. 2003 - Udane awaryjne lądowanie transportowego Airbusa A300 w Bagdadzie, trafionego krótko po starcie pociskiem ziemia-powietrze. 1937 - Urodził się Zenon Jankowski, polski pilot wojskowy. 1941 - Zmarł Werner Mölders, niemiecki pilot wojskowy, as myśliwski (ur. 1913).

Lotnicza książka

Paź 26, 2019
Jeśli ktoś wciąż czuje niedosyt po hucznych, lipcowych obchodach 50. ...
Wrz 05, 2019
Tak pisze o swojej książce autor, Stanisław Śmist" - "Prawdy, mity i ...
Sie 09, 2019
Wspólny cel, współzawodnictwo i duże zaplecze finansowe - to kluczowe ...
Cze 22, 2019
Tylko dwunastu ludzi stąpało po powierzchni Księżyca. Jest ich wśród ...
Gru 27, 2018
Zbliża się koniec roku w którym obchodzimy 100-rocznicę Odzyskania ...
Lis 14, 2018
Muzeum Sił Powietrznych w Dęblinie zaprasza na oblot książki pt. ...
Lis 03, 2018
Wiedza o tym, że zaatakowana 1 września 1939 roku Rzeczpospolita ...
Sie 22, 2018
Pasjonująca historia polskich pilotów, których odwaga i męstwo ...
Cze 08, 2018
Książka, która zdaniem Mariusza Szczygła warta jest złamania siódmego ...

Nasze Video

Sie 25, 2019
Równo rok temu mieliśmy przyjemność uczestniczyć w treningach oraz ...
Maj 19, 2019
W ramach Nocy Muzeów, 100-lecia Eskadry Kościuszkowskiej, 90-lecia ...
Gru 16, 2018
Lotniczy Dom Kultury Skocznia Warszawa w ramach projektu "Niebo bez ...
Sie 15, 2018
Dzisiaj na warszawskim niebie zobaczyliśmy: śmigłowce Mi-2 , ...
Mar 23, 2018
Dzisiaj dokładnie o godzinie 8:55 czasu lokalnego na warszawskim ...
Maj 17, 2017
Od jutra rusza sprzedaż biletów na musical "Piloci", a już dziś ...
Top