Podczas Forum Obronnego odbywającego się równolegle ze szczytem NATO siedem państw, w tym Polska, zainaugurowało nową inicjatywę dotyczącą wojskowych samolotów transportowych Airbus A400M. Projekt ma doprowadzić do utworzenia wielonarodowej floty tych maszyn, zwiększając zdolności strategicznego transportu lotniczego europejskich sojuszników.
Do projektu High Visibility przystąpiły Belgia, Chorwacja, Francja, Polska, Hiszpania, Turcja oraz Wielka Brytania. Inicjatywa ma stanowić odpowiedź na rosnące zapotrzebowanie NATO na szybki transport wojsk, sprzętu i pomocy humanitarnej, jednocześnie ograniczając koszty utrzymania floty poprzez współdzielenie zasobów.
Wspólna flota zamiast indywidualnych zakupów
Projekt opiera się na koncepcji „pooling and sharing”, czyli wspólnego pozyskiwania oraz użytkowania sprzętu wojskowego przez kilka państw. Rozwiązanie to zakłada różne poziomy współpracy – od wspólnej własności samolotów, przez ich eksploatację, aż po szkolenia załóg, obsługę techniczną, rozwój infrastruktury i wspólne zakupy części zamiennych.
Celem programu jest stworzenie elastycznej floty, która będzie mogła realizować zadania zarówno na potrzeby poszczególnych państw, jak i całego Sojuszu Północnoatlantyckiego.
Airbus A400M – jeden samolot, wiele zadań
Airbus A400M Atlas to jeden z najnowocześniejszych wojskowych samolotów transportowych na świecie. Maszyna została zaprojektowana jako konstrukcja łącząca możliwości ciężkiego transportowca strategicznego z cechami samolotu taktycznego.
A400M może przewozić ponad 37 ton ładunku, transportować żołnierzy, śmigłowce, pojazdy opancerzone czy ciężki sprzęt wojskowy. Dzięki możliwości operowania z krótkich i nieutwardzonych pasów startowych może dostarczać wyposażenie bezpośrednio do rejonów działań.
Samolot wyposażono również w system umożliwiający tankowanie innych statków powietrznych w locie. W zależności od konfiguracji może pełnić funkcję latającej cysterny, samolotu ewakuacji medycznej (MEDEVAC), platformy do transportu pomocy humanitarnej oraz maszyny wykorzystywanej podczas gaszenia pożarów z użyciem specjalistycznych systemów gaśniczych.
Obecnie na świecie eksploatowanych jest ponad 135 egzemplarzy A400M, które łącznie wykonały już ponad 270 tysięcy godzin lotu.
Inspiracją był sukces programu MMF
Nowa inicjatywa bezpośrednio nawiązuje do programu Multinational MRTT Fleet (MMF), który od 2020 roku wykorzystuje wspólną flotę samolotów Airbus A330 MRTT należących do NATO.
Model ten pozwala państwom uczestniczącym korzystać z nowoczesnych samolotów bez konieczności samodzielnego finansowania całej floty. Uczestnicy programu otrzymują określoną liczbę godzin lotu odpowiadającą ich wkładowi finansowemu.
MMF uznawany jest dziś za jeden z najbardziej udanych przykładów europejskiej współpracy obronnej.
Finlandia dołącza do programu MMF
Podczas tego samego wydarzenia NATO poinformowało również o oficjalnym przystąpieniu Finlandii do programu Multinational MRTT Fleet.
Po rozszerzeniu programu uczestniczy w nim dziewięć państw: Holandia, Luksemburg, Niemcy, Norwegia, Belgia, Czechy, Dania, Szwecja oraz Finlandia.
Flota MMF liczy obecnie dziewięć samolotów Airbus A330 MRTT z dwunastu zamówionych. Maszyny były już wykorzystywane podczas operacji NATO na wschodniej flance Sojuszu, ewakuacji ludności z Afganistanu oraz ćwiczeń prowadzonych w regionie Indo-Pacyfiku.
Polska wzmacnia współpracę w NATO
Dla Polski udział w projekcie A400M oznacza możliwość uczestniczenia w budowie nowych europejskich zdolności transportu strategicznego bez konieczności samodzielnego tworzenia kosztownej floty ciężkich samolotów transportowych.
Program ma również zwiększyć interoperacyjność państw NATO oraz ułatwić szybkie przemieszczanie wojsk i sprzętu pomiędzy państwami członkowskimi w sytuacjach kryzysowych.
Rozpoczęcie projektu nie oznacza jeszcze zakupu samolotów przez wszystkie uczestniczące państwa. Obecny etap koncentruje się na opracowaniu modelu współpracy oraz określeniu przyszłej struktury wielonarodowej floty Airbus A400M, która w kolejnych latach może stać się jednym z najważniejszych elementów europejskiej mobilności wojskowej.
Źródło informacji: Airbus Defence and Space, NATO / redag. Aviation24.pl
