Szwajcaria zmniejsza planowaną liczbę zakupu myśliwców piątej generacji F-35A. Rząd w Bernie poinformował, że z powodów finansowych zrezygnuje z pierwotnego planu zakupu 36 samolotów. W obecnym budżecie możliwe będzie pozyskanie około 30 maszyn.
Decyzję ogłosiła Rada Federalna Szwajcarii podczas posiedzenia 6 marca. Władze podkreślają, że zakup myśliwców F-35A pozostaje kluczowym elementem modernizacji sił powietrznych kraju, jednak rosnące koszty programu zmusiły rząd do korekty planów.
Program zakupu nowych samolotów bojowych został zatwierdzony przez parlament Szwajcarii w grudniu 2019 roku. W referendum przeprowadzonym we wrześniu 2020 roku społeczeństwo zaakceptowało wydatki na poziomie maksymalnie 6 miliardów franków szwajcarskich.
Kwota ta była obliczona według poziomu cen z 2018 roku. Po uwzględnieniu inflacji oraz zmian cen surowców maksymalny budżet programu wzrósł do około 6,43 miliarda franków.
Według rządu wzrost kosztów produkcji, cen materiałów oraz inflacji sprawił jednak, że pierwotnie planowana liczba samolotów nie mieści się już w zatwierdzonym budżecie.
Dlatego Rada Federalna zaproponowała parlamentowi dodatkowy kredyt w wysokości 394 milionów franków, który pozwoli wykorzystać maksymalny dostępny budżet programu.
Szwajcarskie Ministerstwo Obrony (Departament Obrony, Ochrony Ludności i Sportu – VBS) szacuje, że przy obecnym poziomie finansowania możliwe będzie zakupienie około 30 myśliwców F-35A.
Dokładna liczba samolotów będzie znana dopiero po zakończeniu negocjacji rządu Stanów Zjednoczonych z producentami samolotów oraz silników dla kolejnych partii produkcyjnych.
Pierwotny plan zakładał zakup 36 myśliwców. Aby utrzymać tę liczbę, konieczne byłoby zwiększenie budżetu programu o około 1,1 miliarda franków.
Z powodów finansowych rząd zdecydował się nie wnioskować o tak duży dodatkowy kredyt.
Zmniejszenie liczby samolotów może mieć wpływ na zdolności operacyjne szwajcarskich sił powietrznych. Według analiz ekspertów resortu obrony dla pełnej i długotrwałej ochrony przestrzeni powietrznej kraju potrzebnych byłoby od 55 do 70 nowoczesnych samolotów bojowych.
Jednak nawet zmniejszona flota F-35A ma zapewnić Szwajcarii nowoczesne zdolności obrony powietrznej i zastąpić starzejące się myśliwce F/A-18 Hornet.
Rząd podkreśla, że ważnym elementem decyzji jest utrzymanie miejsca Szwajcarii w harmonogramie produkcji samolotów F-35. Aby zachować przydzielone miejsca produkcyjne w zakładach Lockheed Martin, Szwajcaria musi najpóźniej w drugim kwartale 2027 roku potwierdzić ostateczną liczbę zamawianych samolotów.
Dlatego propozycja dodatkowego finansowania w wysokości 394 milionów franków zostanie przedstawiona parlamentowi w ramach programu modernizacji sił zbrojnych na 2026 rok.
Lockheed Martin F-35 Lightning II jest obecnie najdroższym programem zbrojeniowym w historii. Samolot jest używany lub zamawiany przez ponad 20 państw, w tym większość członków NATO.
Myśliwiec piątej generacji wyróżnia się zdolnością do działania w technologii stealth, zaawansowanymi sensorami oraz możliwością prowadzenia walki w środowisku sieciocentrycznym. Jednocześnie program F-35 od lat budzi dyskusje ze względu na wysokie koszty produkcji i eksploatacji samolotu.
Źródło informacji: Federal Council of Switzerland, VBS / redag. Aviation24.pl
