W poniedziałek, 15 września 2025 roku, oficjalnie zainaugurowano projekt IRYDA Plus (IRYDA+), realizowany przez strategiczne konsorcjum złożone z MBF Group S.A., Squadron Sp. z o.o. (należący do ASE Group) oraz Polskiego Lobby Przemysłowego im. Eugeniusza Kwiatkowskiego (PLP).
„Dziś do zestrzelenia drona za kilka tysięcy dolarów używa się rakiety za ponad milion. IRYDA Plus odwraca tę logikę – daje rozwiązanie szybkie, skuteczne i wielokrotnie tańsze. Polska ma szansę stać się pionierem w nowej ekonomice walki powietrznej” – podkreślają przedstawiciele konsorcjum.
Co to jest IRYDA Plus?
IRYDA Plus to rozwiązanie typu hard-kill przeznaczone do zwalczania bezzałogowych statków powietrznych. Głównym celem projektu jest dostarczenie mobilnej i ekonomicznej odpowiedzi na masowe ataki dronów oraz amunicji krążącej. Platforma została zaprojektowana, by działać tam, gdzie metody soft-kill są nieskuteczne, a stosowanie drogich pocisków rakietowych jest nieopłacalne. IRYDA+ ma umożliwić skuteczne przechwytywanie wielu celów podczas jednego lotu i operowanie w środowisku o ograniczonej łączności.
Kluczowe parametry techniczne (specyfikacja):
Prędkość maksymalna/pościgowa: około 250–280 km/h.
Prędkość przelotowa/patrolowa: około 180–200 km/h.
Prędkość minimalna: około 50–60 km/h.
Długotrwałość lotu (autonomia): 8–10 godzin.
Udźwig: 15–20 kg, co pozwala na montaż różnych gondoli i sensorów.
Uzbrojenie: modułowa gondola strzelecka z karabinkiem 7,62 mm, obracana o 360°.
Systemy: TAS (Target–Aim–Shot) wspierany algorytmami sztucznej inteligencji oraz fuzją danych z różnych sensorów.
Parametry te wskazują na projekt nastawiony na długie patrole, szybkie wykrycie i neutralizację celów oraz niski koszt pojedynczej akcji w porównaniu z systemami rakietowymi.
Koncepcja taktyczna i przypadki użycia
IRYDA Plus ma kilka podstawowych scenariuszy operacyjnych. Po pierwsze ochrona granic i posterunków — platforma może patrolować strefy przygraniczne i reagować natychmiast na incydenty dronowe. Po drugie ochrona infrastruktury krytycznej — elektrownie, porty i zakłady przemysłowe zyskają mobilne narzędzie do obrony przed zagrożeniami BSP. Po trzecie wsparcie sił zbrojnych — osłona kolumn, stanowisk dowodzenia oraz reagowanie na amunicję krążącą w strefach działań. Po czwarte zastosowania cywilne i służb mundurowych — policja czy straż graniczna mogą wykorzystać platformę w misjach stabilizacyjnych i porządkowych. Dzięki możliwości przechwytywania wielu celów w jednym locie IRYDA+ sprawdza się przeciw rojom dronów i atakom o wysokiej intensywności.
TAS, AI i autonomia: jak system celuje i strzela
System TAS (Target–Aim–Shot) jest centralnym elementem IRYDA+. Połączenie algorytmów sztucznej inteligencji z fuzją danych sensorycznych (EO/IR, radar, PNT) pozwala na automatyczne wykrycie i klasyfikację celów. System ocenia ryzyko, dobiera zasady zaangażowania i wykonuje korekty toru ognia. Przetwarzanie na krawędzi (edge computing) zmniejsza zależność od łączności i umożliwia działanie w środowisku zakłóconym. TAS umożliwia także działanie przeciw dronom z elementami autonomii, tam gdzie zakłócanie sygnału jest nieskuteczne.
Nowa ekonomika walki powietrznej — porównanie kosztów
IRYDA+ opiera się na ekonomii skali i niskich kosztach eksploatacji. Zamiast używać drogich pocisków rakietowych do zwalczania tanich dronów, rozwiązanie wykorzystuje amunicję i mechanizmy o znacznie niższych kosztach jednostkowych. Dzięki temu koszt neutralizacji jednego drona jest niski. Projekt zakłada niższe CAPEX i OPEX w porównaniu z klasycznymi systemami przeciwlotniczymi. Model biznesowy przewiduje sprzedaż platform, modułów uzbrojenia, licencji na oprogramowanie TAS, serwis, leasing oraz oferowanie usługi C-UAS-as-a-Service. W efekcie ROI może być szybszy, szczególnie przy długotrwałej eksploatacji w regionach o wysokim natężeniu zagrożeń.
Etapy rozwoju, harmonogram i kamienie milowe
Projekt IRYDA Plus został podzielony na fazy rozwojowe z wyraźnymi etapami prac. W początkowych fazach przewidziano projekt i wykonanie urządzenia strzeleckiego, integrację gondoli ze stacją sterowania oraz budowę makiety płatowca z gondolą. Kolejne etapy obejmują testy integracyjne, budowę pojemnika transportowego oraz testy polowe i demonstracje operacyjne. Harmonogram zakłada etapowe przejście od koncepcji i makiet do prototypów i prób użytkowych, z możliwością równoległej certyfikacji i przygotowania procesu produkcyjnego.
Konsorcjum, kadra i kompetencje technologiczne
Projekt realizowany jest przez konsorcjum podmiotów z branży. Partnerzy łączą kompetencje w zakresie konstrukcji płatowców, integracji systemów, oprogramowania i prowadzenia testów. Konsorcjum skupia ekspertów z doświadczeniem w lotnictwie, robotyce i systemach uzbrojenia. Taka struktura pozwala na szybszą integrację rozwiązań oraz na połączenie know-how inżynieryjnego z możliwością komercjalizacji produktu.
Model biznesowy, eksport i certyfikacja
Model komercyjny zakłada kilka strumieni przychodów: sprzedaż platformy, sprzedaż gondoli i systemów uzbrojenia, licencje na oprogramowanie TAS, wsparcie serwisowe oraz możliwość oferowania usługi C-UAS-as-a-Service. Projekt przewiduje przygotowanie do eksportu na rynki zainteresowane ochroną infrastruktury oraz obroną granic. Integralną częścią komercjalizacji będzie proces certyfikacji, który uwzględni wymogi bezpieczeństwa, lotnicze i dotyczące użycia siły. Przygotowanie do certyfikacji i zgodności z przepisami to istotny element wejścia na rynki zagraniczne.
Jest zainteresowanie władz polskich
Projekt powstał jako odpowiedź na rosnące zagrożenie ze strony tanich dronów wykorzystywanych w konfliktach zbrojnych i atakach na infrastrukturę krytyczną. Zastosowania systemu obejmują ochronę granic, obiektów strategicznych, wojska własnych, a także misje pokojowe ONZ i NATO.
Jak pisze MBF Group w ostatnich tygodniach pierwsze informacje o projekcie zostały przekazane do wybranych przedstawicieli władz polskich, którzy wyrazili wstępne zainteresowanie rozwiązaniem. Równolegle konsorcjum planuje spotkanie z osobami i firmami, które wyraziły gotowość uczestnictwa finansowego w projekcie – od fazy demonstratora aż po pełną produkcję.
Konsorcjum łączy unikalne kompetencje:
MBF Group S.A. – lider projektu, spółka notowana na rynku NewConnect, odpowiedzialna za stronę biznesową i strategiczną, zarządzana obecnie przez płk rez. Janusza Czarneckiego pełniącego w czasie służby funkcje dowódcze, sztabowe i kierownicze, Squadron Sp. z o.o. (Grupa ASE) – zespół inżynierów i wojskowych z teoretycznym i praktycznym doświadczeniem w UAV i systemach antydronowych (w tym mjr rez. Grzegorz Trzeciak – były dowódca eskadry bezzałogowych samolotów rozpoznawczych), Polskie Lobby Przemysłowe (PLP) – zaplecze naukowo-eksperckie i promocyjne, kierowane przez prof. dr hab. Pawła Sorokę promotora polskiego przemysłu na arenie międzynarodowej.
Rozwój systemu przewiduje trzy główne etapy: budowę demonstratora, testy naziemne i w locie, a następnie integrację w pełnej wersji operacyjnej. Pierwsze egzemplarze zdolne do działań bojowych mogą wejść do służby w ciągu 2–3 lat.
Źródło informacji: MBF Group / redag. Aviation24.pl
