Na krakowskiej Akademii Górniczo-Hutniczej powstaje habitat kosmiczny – pierwsze tego typu laboratorium stworzone na potrzeby uczelni wyższych w Polsce. Projekt realizowany przez Centrum Technologii Kosmicznych AGH będzie służył do testowania technologii opracowywanych z myślą o eksploracji kosmosu oraz przygotowania przyszłych specjalistów branży kosmicznej do pracy w warunkach symulowanych misji pozaziemskich.
Nowe laboratorium umożliwi badania nad materiałami budowlanymi przyszłych baz kosmicznych, rozwiązaniami z zakresu nawigacji, telekomunikacji oraz inżynierii biomedycznej. Jak wyjaśnia dr Agata Kołodziejczyk, współtwórczyni habitatu, habitat AGH będzie poligonem badawczym nie tylko dla technologii, ale także dla nauk społecznych – prowadzone będą badania nad dynamiką grupy, podejmowaniem decyzji, adaptacją do izolacji i ograniczeń zasobów.
Przestrzeń habitatu zostanie zaprojektowana tak, aby możliwie najwierniej odtwarzała warunki panujące podczas misji na Księżycu czy Marsie. Znajdą się w nim m.in. kapsuły sypialniane, bieżnia mikrograwitacyjna, gloveboxy, inkubatory, liofilizatory, a nawet śluza podawcza. Architektura obiektu przewiduje podsufitowe drabiny, wąskie tunele i przejścia wymagające pracy w pozycji odwróconej, aby odtworzyć skutki napływu krwi do głowy – typowe dla stanu nieważkości.
Centrum Kontroli Misji (Mission Control Room), również powstające w ramach inwestycji, umożliwi studentom i pracownikom nadzorowanie przebiegu symulowanych misji, monitorowanie parametrów zdrowotnych uczestników oraz kontrolę satelitów wystrzelonych przez AGH. Moduły habitatu – laboratoryjne, kuchenne, higieniczne, gimnastyczne i sypialne – zostaną odcięte od światła dziennego na powierzchni blisko 100 m², co pozwoli stworzyć warunki izolacji analogicznej do tej panującej w przestrzeni kosmicznej.
W habitacie badane będą także rozwiązania z zakresu uzdatniania wody, odprowadzania nieczystości, zarządzania energią oraz technologie wspierane sztuczną inteligencją, które mogą trafić na pokłady statków kosmicznych. Testowane będą również skafandry kosmiczne oraz nowe materiały konstrukcyjne. Nie zabraknie eksperymentów psychologicznych, w tym analiz reakcji na stres, deprywację sensoryczną czy ograniczenie bodźców zewnętrznych.
Jak podkreśla dr Kołodziejczyk, habitat AGH stanie się innowacyjnym modelem edukacyjnym, oferującym naukę przez praktykę i doświadczenie. Dla studentów uczelni będzie to także okazja do udziału w analogowych misjach kosmicznych i przygotowania się do pracy w takich instytucjach jak Europejska Agencja Kosmiczna czy NASA.
Polska staje się europejskim liderem w dziedzinie analogowych baz kosmicznych – obecnie działają już dwa takie habitaty: Lunares oraz Analog Astronaut Training Center. Habitat AGH, realizowany przez zespół pod kierunkiem dr Kołodziejczyk, dołączy do tej infrastruktury jako pierwsze akademickie laboratorium tego typu w kraju.
Źródło informacji: Centrum Technologii Kosmicznych AGH / redag. Aviation24.pl
